La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.

La educación Intercultural Bilingüe en Ecuador busca revalorizar los saberes ancestrales de los pueblos y nacionalidades, por ello, el proyecto de investigación tuvo como finalidad aplicar una guía de interaprendizaje con procesos etnomatemáticos y saberes culturales para mejorar el desempeño en la...

وصف كامل

محفوظ في:
التفاصيل البيبلوغرافية
المؤلف الرئيسي: Argudo Lata, Kevin Alejandro (author)
مؤلفون آخرون: Bravo Rivera, Julissa Nayeli (author)
التنسيق: bachelorThesis
منشور في: 2024
الموضوعات:
الوصول للمادة أونلاين:http://repositorio.unae.edu.ec/handle/56000/3363
الوسوم: إضافة وسم
لا توجد وسوم, كن أول من يضع وسما على هذه التسجيلة!
_version_ 1863530252215517184
author Argudo Lata, Kevin Alejandro
author2 Bravo Rivera, Julissa Nayeli
author2_role author
author_facet Argudo Lata, Kevin Alejandro
Bravo Rivera, Julissa Nayeli
author_role author
collection Repositorio Universidad Nacional de Educación
dc.contributor.none.fl_str_mv Auccahuallpa Fernandez, Roxana
dc.creator.none.fl_str_mv Argudo Lata, Kevin Alejandro
Bravo Rivera, Julissa Nayeli
dc.date.none.fl_str_mv 2024-08-19T16:40:50Z
2024-08-19T16:40:50Z
2024-03-08
dc.format.none.fl_str_mv application/pdf
dc.identifier.none.fl_str_mv http://repositorio.unae.edu.ec/handle/56000/3363
dc.language.none.fl_str_mv es
dc.publisher.none.fl_str_mv Universidad Nacional de Educación
dc.relation.none.fl_str_mv TFEIB-PLK;77
dc.rights.none.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/openAccess
dc.source.none.fl_str_mv reponame:Repositorio Universidad Nacional de Educación
instname:Universidad Nacional de Educación
instacron:UNAE
dc.subject.none.fl_str_mv Etnomatemáticas
shigra
teorema de tales
guía de interaprendizaje
tampulyachay ñan
Ethnomathematics
tales theorem
interlearning guide
dc.title.none.fl_str_mv La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
dc.type.none.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/publishedVersion
info:eu-repo/semantics/bachelorThesis
description La educación Intercultural Bilingüe en Ecuador busca revalorizar los saberes ancestrales de los pueblos y nacionalidades, por ello, el proyecto de investigación tuvo como finalidad aplicar una guía de interaprendizaje con procesos etnomatemáticos y saberes culturales para mejorar el desempeño en la asignatura de matemáticas. Dado que, a partir de las practicas preprofesionales se presenció la falta de material didáctico contextualizado de la Comunidad de Chibuleo en los estudiantes de 8vo grado de la Unidad Educativa Intercultural Bilingüe Chibuleo en la enseñanza y aprendizaje de matemáticas. La metodología fue de carácter cualitativa e investigación acción participante, tomando como herramienta principal la observación participante dentro del aula de 8vo grado A y B. El uno cuenta con 26 y el otro 20, todos los estudiantes hablan su lengua kichwa y mantienes sus tradiciones, valores, creencias, rituales, símbolos, normas y costumbres; también la entrevista y conversaciones realizadas a comuneros de Chibuleo fue un instrumento relevante para determinar el uso de la Shigra como elemento propio de la cultura. Los resultados de la investigación señalan que existe la necesidad de implementar un recurso etnomatemático denominado “La Shigra”, ya que permite el reconocimiento de un recurso cultural y reforzar los conocimientos de matemáticas de los estudiantes, con ello, mejorar la enseñanza- aprendizaje en los mismos. La guía de interaprendizaje, integrando la shigra en la temática del Teorema de Tales, mediante la unión de procesos etnomatemáticos (contar, diseñar, medir, localizar, jugar y explicar), permitió hacer una relación de la cultura y las medidas convencionales y no convencionales, que nos sirvieron para la construcción de la Shigra en el proceso de aplicación de la guía. El contacto directo con una comunera en el desarrollo del taller logró valorar el recurso Shigra en la fase de conocimiento ‘Creación” de la guía de inter aprendizaje...Uchillachishka Kay taripayka kipapakchiruray imamanta ruray ruranakunata, shinallatak tamulyacha ñanta allichishpa apankapakmi kan, kay etnomatematicas yachay kawsaymantawankurimanta allichinkapak. Shinapash wakin ruraykuna mana tiyakpimi rurahskanchik, pusak patay yachakukukunawan, Unidad Educativa Intercultural Bilngue de Chibuleo yachana wasi ukupi rurarika. Yachayñanka taripaykunata yachakukkunawan imashina rikushpa yachankuna shinami, pusak patay A y B yachakukkunawan rurarkanchik. Shuk ukupika ishkay chunka sukta wawakuna tiyarka, shinatallak kutishuk ukupika ishkay chunka wawakunawan karkanchik, tukuy yachakukkunami runa shimita, chanipaykunata, apunchikkunata, kawsaykunatapash riksikkuna karka. Ashtawanpash chay ayllullaktapi kawsak runakunatapsh tapuy chayarkacnhik, shinami allichirishpa yachaykunaka tukurka. Chay kipaka rikurkanchik imashina etnomatematicasmanta yachaykunata allichinata shinami “Shikramanta” rimarirkanchik. Chaymanta tampulyachay ñanta riksinkapakka shikrata yachay usharkanchik, yupashpa, llashaktupushpa, pukllashpapash, shinallatak kaykunami aylluyachishpa achikyachishpapish katirka, llashaktupushpa shikrataka tampulyachay ñanta katirkanchik, shinami kay llamkaykunataka rurarkanchik.
eu_rights_str_mv openAccess
format bachelorThesis
id REPUNAE_ff9b3ad591be6dfd1322da5184b3aa53
instacron_str UNAE
institution UNAE
instname_str Universidad Nacional de Educación
language_invalid_str_mv es
network_acronym_str REPUNAE
network_name_str Repositorio Universidad Nacional de Educación
oai_identifier_str oai:repositorio.unae.edu.ec:56000/3363
publishDate 2024
publisher.none.fl_str_mv Universidad Nacional de Educación
reponame_str Repositorio Universidad Nacional de Educación
repository.mail.fl_str_mv .
repository.name.fl_str_mv Repositorio Universidad Nacional de Educación - Universidad Nacional de Educación
repository_id_str 4185
spelling La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.Argudo Lata, Kevin AlejandroBravo Rivera, Julissa NayeliEtnomatemáticasshigrateorema de talesguía de interaprendizajetampulyachay ñanEthnomathematicstales theoreminterlearning guideLa educación Intercultural Bilingüe en Ecuador busca revalorizar los saberes ancestrales de los pueblos y nacionalidades, por ello, el proyecto de investigación tuvo como finalidad aplicar una guía de interaprendizaje con procesos etnomatemáticos y saberes culturales para mejorar el desempeño en la asignatura de matemáticas. Dado que, a partir de las practicas preprofesionales se presenció la falta de material didáctico contextualizado de la Comunidad de Chibuleo en los estudiantes de 8vo grado de la Unidad Educativa Intercultural Bilingüe Chibuleo en la enseñanza y aprendizaje de matemáticas. La metodología fue de carácter cualitativa e investigación acción participante, tomando como herramienta principal la observación participante dentro del aula de 8vo grado A y B. El uno cuenta con 26 y el otro 20, todos los estudiantes hablan su lengua kichwa y mantienes sus tradiciones, valores, creencias, rituales, símbolos, normas y costumbres; también la entrevista y conversaciones realizadas a comuneros de Chibuleo fue un instrumento relevante para determinar el uso de la Shigra como elemento propio de la cultura. Los resultados de la investigación señalan que existe la necesidad de implementar un recurso etnomatemático denominado “La Shigra”, ya que permite el reconocimiento de un recurso cultural y reforzar los conocimientos de matemáticas de los estudiantes, con ello, mejorar la enseñanza- aprendizaje en los mismos. La guía de interaprendizaje, integrando la shigra en la temática del Teorema de Tales, mediante la unión de procesos etnomatemáticos (contar, diseñar, medir, localizar, jugar y explicar), permitió hacer una relación de la cultura y las medidas convencionales y no convencionales, que nos sirvieron para la construcción de la Shigra en el proceso de aplicación de la guía. El contacto directo con una comunera en el desarrollo del taller logró valorar el recurso Shigra en la fase de conocimiento ‘Creación” de la guía de inter aprendizaje...Uchillachishka Kay taripayka kipapakchiruray imamanta ruray ruranakunata, shinallatak tamulyacha ñanta allichishpa apankapakmi kan, kay etnomatematicas yachay kawsaymantawankurimanta allichinkapak. Shinapash wakin ruraykuna mana tiyakpimi rurahskanchik, pusak patay yachakukukunawan, Unidad Educativa Intercultural Bilngue de Chibuleo yachana wasi ukupi rurarika. Yachayñanka taripaykunata yachakukkunawan imashina rikushpa yachankuna shinami, pusak patay A y B yachakukkunawan rurarkanchik. Shuk ukupika ishkay chunka sukta wawakuna tiyarka, shinatallak kutishuk ukupika ishkay chunka wawakunawan karkanchik, tukuy yachakukkunami runa shimita, chanipaykunata, apunchikkunata, kawsaykunatapash riksikkuna karka. Ashtawanpash chay ayllullaktapi kawsak runakunatapsh tapuy chayarkacnhik, shinami allichirishpa yachaykunaka tukurka. Chay kipaka rikurkanchik imashina etnomatematicasmanta yachaykunata allichinata shinami “Shikramanta” rimarirkanchik. Chaymanta tampulyachay ñanta riksinkapakka shikrata yachay usharkanchik, yupashpa, llashaktupushpa, pukllashpapash, shinallatak kaykunami aylluyachishpa achikyachishpapish katirka, llashaktupushpa shikrataka tampulyachay ñanta katirkanchik, shinami kay llamkaykunataka rurarkanchik.Intercultural Bilingual Education in Ecuador seeks to revalue the ancestral knowledge of peoples and nationalities, therefore, the research project aimed to apply an interlearning guide with ethnomathematical processes and cultural knowledge to improve performance in the subject of mathematics. Since, from the pre-professional practices, the lack of contextualized didactic material of the Chibuleo Community was witnessed in the 8th grade students of the Intercultural Bilingual Educational Unit Chibuleo in the teaching and learning of mathematics. The methodology was qualitative and participant action research, taking as a main tool the participant observation inside the classroom of 8th grade A and B. One has 26 students and the other 20, all students speak their Kichwa language and maintain their traditions, values, beliefs, rituals, symbols, norms and customs; also, the interview and conversations with Chibuleo community members was a relevant instrument to determine the use of the Shigra as an element of the culture. The results of the research indicate that there is a need to implement an ethnomathematical resource called "La Shigra", since it allows the recognition of a cultural resource and to reinforce the students' knowledge of mathematics, thus improving their teaching-learning. The interlearning guide, integrating the shigra in the thematic of Thales' Theorem, through the union of ethnomathematical processes (counting, designing, measuring, locating, playing and explaining), allowed us to make a relationship of culture and conventional and non-conventional measures, which served us for the construction of the Shigra in the process of applying the guide. The direct contact with a community member in the development of the workshop made it possible to value the Shigra resource in the "Creation" knowledge phase of the interlearning guide.AzoguesUniversidad Nacional de EducaciónAuccahuallpa Fernandez, Roxana2024-08-19T16:40:50Z2024-08-19T16:40:50Z2024-03-08info:eu-repo/semantics/publishedVersioninfo:eu-repo/semantics/bachelorThesisapplication/pdfhttp://repositorio.unae.edu.ec/handle/56000/3363esTFEIB-PLK;77info:eu-repo/semantics/openAccessreponame:Repositorio Universidad Nacional de Educacióninstname:Universidad Nacional de Educacióninstacron:UNAE2024-10-24T17:09:24Zoai:repositorio.unae.edu.ec:56000/3363Institucionalhttp://repositorio.unae.edu.ec/Universidad públicahttps://unae.edu.ec/inicio/http://repositorio.unae.edu.ec/oai.Ecuador...opendoar:41852026-04-26T10:51:48.053537Repositorio Universidad Nacional de Educación - Universidad Nacional de Educacióntrue
spellingShingle La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
Argudo Lata, Kevin Alejandro
Etnomatemáticas
shigra
teorema de tales
guía de interaprendizaje
tampulyachay ñan
Ethnomathematics
tales theorem
interlearning guide
status_str publishedVersion
title La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
title_full La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
title_fullStr La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
title_full_unstemmed La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
title_short La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
title_sort La shigra cómo material didáctico etnomatemático para los estudiantes de 8vo EGB de la Unidad Educativa del Milenio Intercultural Bilingüe Chibuleo.
topic Etnomatemáticas
shigra
teorema de tales
guía de interaprendizaje
tampulyachay ñan
Ethnomathematics
tales theorem
interlearning guide
url http://repositorio.unae.edu.ec/handle/56000/3363